۳۱ تیر ۱۳۹۹
توسط معاون موزه های آستان قدس معرفی شد

ظروف تاريخی حرم مطهر در موزه رضوی

ظروف قديمی مسی و برنجی قلم زنی شده حرم مطهر به قدمت دوره تيموريان، قاجاريه و صفويه اكنون در موزه رضوی در معرض نمايش قرار دارد.

معاون موزه های سازمان كتابخانه های آستان قدس رضوی گفت: قدح، ابريق و گلابدان های نفيس تاريخي حرم مطهر حضرت رضا(ع) كه قدمت آن به عهد تيموريان، قاجار و صفوی می رسد، در موزه آستان قدس رضوی در معرض نمايش است كه از مهم ترين آن ها قدح مسی مزين به صلوات خاصه حضرت رضا(ع) است.

قيصری نيك به معرفی ظروف قديمی مسی و برنجی قلم زنی شده حرم مطهر به قدمت دوره تيموريان، قاجاريه و صفويه كه اكنون در موزه در معرض نمايش قرار دارد، پرداخت و گفت: قدح مسی قلم زنی شده و منقوش مزيّن به كتيبه صلوات خاصه حضرت رضا(ع) يكی از اين ظروف است كه از ارزش تاريخی بالايی برخوردار است، در قسمت بالای بدنه اين قدح، يك نوار كتيبه صلوات خاصه به پهنای هشت سانتی متر قرار دارد و به دست حاج علي كتابعلی در سال ۱۱۷۲ خورشيدی به حرم رضوی اهدا شده است.

مهدي قيصری نيك به گلابدان فولادی به قدمت قرن نهم هجری اشاره كرد كه هنر فولادكاری ايران در دوره تيموريان را به رخ می كشد و افزود: اين ظرف نفيس، به شكل گنبد اماكن متبركه به صورت يكپارچه ساخته شده و سازندۀ آن، برای حفظ بوی خوش مايع درون آن و زيبايی بدنه، از تعبيه كردن در بر روی ظرف خودداری كرده و آن را بر روی دسته كار گذاشته است.

وی با بيان اينكه ابتدای لوله اين گلابدان، به سر حيوانی شبيه است كه دهان خود را گشوده تا مايع معطر از آن بيرون بريزد، ادامه داد: غير از نوارهای برجسته ای كه در دو طرف دسته و انتهای لوله وجود دارد، زينت ديگری بر روی آن ديده نمی شود و رمز زيبايي آن در سادگي است.

قيصری نيك به ابريق فولادي كه در سال ۱۱۲۷ هجري قمری در اصفهان ساخته شده است و اوج هنر فولادكاری ايران را در عصر صفويه نشان مي دهد، اشاره كرد و گفت: اين ظرف شلجمی با گل و برگ های برجسته و ظريف و تزيينات گل های نيلوفر و محمدی، خطوط خوش روی بدنه، ظرافت ساخت و دقت در كنده كاری ها اعجاب انگيز است و تراش زيبای گردن ظرف، شبكه های ظريف روی دسته و ظرافت نقش و نگارهای كنده كاری شده، از امتيازات خاص آن است.

معاون موزه های سازمان كتابخانه ها ي آستان قدس رضوي ادامه داد: بر روی لوله آن، تزييني شبيه به فلس هاي مضاعف ماهي به چشم مي خورد و درون ترنجي در زير لوله نام سازندۀ آن، «فيض الله شوشتری» به خط ثلث زيبا و به صورت برجسته درج شده است و در زير دسته با خط نستعليق خوش، نام «اسماعيل جبادار» و در اطراف گل وبرگ ها به خط نسخ خوش نام واقف (سلطان حسين) و محل استفادۀ آن مشاهده می شود.

قيصری نيك به برخی ظروف ديگر به نمايش درآمده در موزه اشاره كرد و يادآور شد: ابريق و لگن برنجی قلم زنی شده فيروزه نشان دوره قاجار اهدايی جمعي از خدّام آستانۀ رضوی در سال ۱۲۷۲ خورشيدی، لگن برنجی كنده كاری شده مشبّك با مجسمه پرنده، گلابدان نقره ای با تزيينات برجسته، گلابدان مسی قلم زنی شده و كتيبه دار دوره قاجار، و قدح بزرگ مسی نقره كاری و قلم زنی شده پايه دار دوره معاصر دارای كتيبه به خط نسخ از ديگر آثار ارزشمند موزه رضوی است.