۲۵ تیر ۱۳۹۴

آیا میدانیدهای تمبر اسکناس و سکه

1.        نخستین تشکیلات پستی در جهان در عهد فرمانروایی کوروش هخامنشی در ایران بنیان نهاده شده است؛ چاپارها اخبار امپراتوری عظیم ایران را در کمترین زمان به مرکز فرمانروایی می رساندند.

2.        هرودوت (مورّخ یونانی) در توصیف چاپارهای پارسی می نویسد: « نه برف، نه باران، نه گرما و نه تاریکی شب چاپارها را از طی منازل سفرشان باز نمی دارد»؛ این جمله اکنون، بر سر در اداره مرکزی پست شهر نیویورک نقش بسته است.

3.        میرزا تقی خان فراهانی مشهور به « امیر کبیر »، با بازسازی و ایجاد تشکیلات چاپاری منظم در سراسر ایران در عهد قاجار، پست را از انحصار دولتمردان قاجاری خارج کرده و استفاده از آن را برای نخستین بار عمومی نمود.

4.        نخستین تمبرهای پستی ایران معروف به تمبرهای باقری در سال 1247 ش. چاپ و منتشر گردید؛ تا پیش از این تاریخ، کرایه حمل نامه ها و مرسولات بر اساس وزن و مسافت طی شده به چاپارها پرداخت می گردید.

5.        خبر مربوط به انتشار و رواج تمبر پستی در ایران، نخستین بار با عنوان «اعلان چاپارخانه مبارکه» در سال 1250 ش. در روزنامه ایران، چاپ و منتشر گردید. در این اعلان، واژه «مهر دولتی» به جای تمبر به کار رفته است.

6.        ایران، درتاریخ دهم شهریور 1256 ش. به اتحادیه جهانی پست پیوست. پیش از این تاریخ، تمام مرسولات پست شده به خارج از ایران از طریق دفتر تبادل پستی روسیه در جلفا و با الصاق تمبرهای روسیه، به خارج از کشور ارسال می گردید.

7.        کمیاب ترین و ارزشمندترین تمبر جهان، تمبر 3 شلینگی زرد رنگ کشور سوئد است که در سال 1855 م. چاپ و منتشر شده است. این تمبر به جای چاپ روی کاغذ سبز، روی کاغذی زرد رنگ چاپ شده است و همین اشتباه، ارزش این تمبر را تا 5 میلیون پوند رسانده است. 

8.        کمیاب ترین و ارزشمندترین تمبر ایران، تمبر شیر و خورشیدی یک تومانی به رنگ قرمز برنز روی کاغذ نازک آبی رنگ می باشد که در فاصله سال های 58-1256 ش. به تعداد 500 قطعه چاپ و منتشر شده است.

9.        پاکت نامه هایی که تمبرهایی از دوران قاجار، پهلوی و جمهوری اسلامی دارند، از نظر تحقیقات مربوط به تاریخ پست ایران ارزشمند می باشند  و باید از بریدن تمبر یا تمبرهای روی آنها اکیداً خودداری کرد.

10.     نخستین پول کاغذی ایران به نام «چاو مبارک»، در سال 1294 م. (برابر با 673 ش.) در عهد فرمانروایی کیخاتو (ایلخان مغول) به تقلید از «چااُو» در چین ابداع و منتشر گردید که با مخالفت گسترده مردم روبرو شده و جمع آوری گردید.        

11.     نخستین اسکناس های ایران در سال 1890 م. (برابر با 1269 ش.) در اواخر سلطنت ناصرالدین شاه قاجار، توسط بانک شاهنشاهی ایران در انگلستان چاپ و از طریق شعبات این بانک در سراسر ایران منتشر گردید.         

12.     امتیاز تأسیس بانک شاهنشاهی ایران، در تاریخ 27 جمادی الاول 1306 برابر با 11 بهمن 1268 (30 ژانویه 1889) از طرف ناصرالدین شاه قاجار به یک آلمانی تبار تبعة انگلیس به نام "بارون جولیوس دو رویتر" اعطاء گردید.

13.     نخستین سکه های جهان در قرن هفتم پیش از میلاد در پادشاهی لیدی (در غرب آسیای صغیر یا ترکیه امروزی) ضرب گردید. سکه های طلا و نقره در این ناحیه به نام کرزوس، «کرزوئید» نامیده می شدند.

14.     نخستین سکه های اسلامی، سکه های پادشاهان ساسانی نظیر خسرو پرویز و یزدگرد سوم؛ آخرین پادشاه ساسانی است که در حاشیه خارجی روی آنها، شعارهای اسلامی و نام حکّام به خط کوفی و پهلوی ضرب گردیده است. این سکه ها، عرب ساسانی نامیده می شوند.

15.     یکی از بزرگ ترین سکه های دنیا، سکه طلای یک هزار موهور مغولی به وزن12 کیلوگرم است؛ این سکه در سال 1022 ق. در هندوستان (شهر آگرا) به نام جهانگیر شاه مغول به تعداد محدود ضرب گردیده است.